Relacja z wykładu eksperckiego pt. „Podrabianie towarów i produktów leczniczych – wnioski z badań”

W dniu 20 maja 2021 odbył się wykład ekspercki pt. „Podrabianie towarów i produktów leczniczych – wnioski z badań” przeprowadzony przez dr Natalię Daśko, adiunkta w Katedrze Prawa Karnego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Spotkanie zostało zorganizowane przez Koło Naukowe Prawa Karnego i Kryminologii.

Przedmiot wykładu stanowiła tematyka podrabiania odzieży, towarów użytku codziennego oraz produktów leczniczych. Prelegentka omawiała m.in. wyniki badań, realizowanych w ramach grantu badawczego, który zakończył się w 2018 r. Jak wskazała dr N. Daśko, podrabiane jest absolutnie wszystko, np. woda mineralna, alkohol, ubrania, części samochodowe, elektronika czy leki. Nie ma towaru, który nie mógłby być podrobiony. Powodami tego procederu są niewątpliwie niskie koszty poniesione na produkcję, przekładające się na wielotysięczne zyski; brak potrzeby budowania marki, ponieważ jest ona rozpoznawana w każdym zakątku świata; rozszerzenie kanałów i zysków czy też globalizacja. Faktem obrazującym jak bardzo opłacalnym zajęciem dla przestępców jest podrabianie towarów są koszty, ponieważ 1 000 USD „zainwestowanych” w produkcję narkotyków, przekłada się na 20 000 USD zysku. Natomiast „zainwestowanych” 1  000 USD w produkcję podrobionych leków jest w stanie wygenerować zysk rzędu 500 000 USD.

Głównym powodem, dla którego rynek towarów podrobionych stale się rozrasta jest niska cena oraz jakość, która coraz częściej zbliżona jest do oryginału. Kary w Polsce i na świecie nie są na tyle duże, aby skutecznie odstraszać fałszerzy. Państwem dominującym na runku producentów podrobionych towarów nieustannie są Chiny. Zaskakującym jednak faktem jest rosnąca liczba powstawania fabryk na terenie Unii Europejskiej, m.in. w Belgii, Czechach, Portugalii czy Polsce. Miejscami dystrybucji sfałszowanych towarów są sklepy detaliczne, targowiska, puby czy Internet. W latach 80 i 90-tych ubiegłego wieku, jednym z największych targowisk w Europie był „Jarmark Europa” znajdujący się na ternie Stadionu Dziesięciolecia w Warszawie. Obecnie największym tego typu miejscem w Polsce jest Wólka Kosowska, generująca rocznie miliardy złotych zysków. W czasach pandemicznych zwiększyła się jeszcze bardziej rola Internetu. Jest to miejsce, którego służby nie są w stanie kontrolować na tyle skutecznie, jak sklepy stacjonarne.

Niestety, obrót podrobionym towarem powoduje również tragiczne skutki dla zdrowia i życia ludzi. Szczególnie niebezpieczne jest nabywanie oraz spożywanie przez konsumentów alkoholu oraz farmaceutyków pochodzących z nielegalnych źródeł. Aż milion osób rocznie ponosi śmierć w wyniku zażycia podrobionych leków. Powodem takiego stanu rzeczy jest bezproblemowy dostęp, niska cena oraz brak potrzeby posiadania recepty czy wizyty u lekarza, która mogłaby być dla pacjenta krępującą sytuacją.

Zarząd Koła Naukowego Prawa Karnego i Kryminologii dziękuje dr Natalii Daśko za poświęcenie czasu oraz podzielenie się ogromną i niezwykle wartościową wiedzą w tym temacie. Dziękujemy również wszystkim uczestnikom ostatniego spotkania.