Aktualności

Dziś (14 września), w godzinach przedpołudniowych na Wydziale Prawa Uniwersytetu w Białymstoku rozpoczęła się dwudniowa międzynarodowa konferencja naukowa „Beyond the City: Interdisciplinary Perspectives on Crime, Justice, Security and Society in Rural Contexts” poświęcona problematyce przestępczości, bezpieczeństwa oraz funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości na obszarach wiejskich. Wydarzenie zgromadziło badaczy, ekspertów oraz praktyków z wielu krajów Europy, Ameryki Północnej, Afryki, Oceanii oraz Polski.

Konferencja jest jednym z najważniejszych międzynarodowych spotkań poświęconych rozwijającej się dziedzinie nauki, jaką jest kryminologia obszarów wiejskich. Przez wiele lat badania nad przestępczością koncentrowały się przede wszystkim na dużych aglomeracjach miejskich, gdzie skupiają się znaczne populacje, infrastruktura publiczna i instytucje bezpieczeństwa. Tymczasem współczesne badania pokazują, że społeczności wiejskie mierzą się z szeregiem specyficznych problemów, które wymagają odrębnego podejścia naukowego, prawnego i społecznego. To właśnie tym zagadnieniom poświęcone są obrady odbywające się w murach Uniwersytetu w Białymstoku.

Uroczyste otwarcie konferencji nastąpiło dziś o godzinie 9.30. Następnie rozpoczął się pierwszy panel naukowy poświęcony podstawom kryminologii obszarów wiejskich. Wśród prelegentów znalazł się m.in. światowej klasy badacz Joseph F. Donnermeyer z The Ohio State University, który przedstawił historię rozwoju kryminologii wiejskiej, podsumowując niemal pół wieku badań nad tym obszarem nauki. Wystąpienie to stanowiło swoiste wprowadzenie do dalszych dyskusji nad wyzwaniami stojącymi przed badaczami i praktykami zajmującymi się bezpieczeństwem poza wielkimi miastami.

Kolejny wykład wygłosił Walter DeKeseredy z West Virginia University, który skoncentrował się na międzynarodowych wyzwaniach i możliwościach rozwoju kryminologii wiejskiej. W swoim wystąpieniu zwrócił uwagę na potrzebę budowania szerokiej współpracy między naukowcami reprezentującymi różne kraje i systemy prawne, a także na znaczenie porównawczych badań nad przestępczością oraz bezpieczeństwem na terenach wiejskich.

Szczególnie interesująco zapowiadają się również kolejne sesje pierwszego dnia konferencji. W drugim panelu eksperci podejmują tematykę przestępczości wiejskiej i funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Wśród omawianych zagadnień znajdują się między innymi doświadczenia praktyków systemu penitencjarnego ze Stanów Zjednoczonych, analiza przypadków znęcania się nad zwierzętami na terenach wiejskich, badania dotyczące poczucia zagrożenia przestępczością i zaufania do policji w Portugalii, a także problematyka przestępczości turystycznej na obszarach wiejskich. Ważnym elementem programu jest również prezentacja wyników projektu badawczego dotyczącego niedostatecznego zgłaszania przestępstw na terenach wiejskich w Polsce.

Nieprzypadkowo właśnie kwestia niezgłaszania przestępstw budzi coraz większe zainteresowanie badaczy. W mniejszych społecznościach relacje międzyludzkie są zwykle znacznie bardziej bezpośrednie niż w miastach, co może wpływać zarówno na poziom bezpieczeństwa, jak i na gotowość mieszkańców do informowania organów ścigania o przypadkach łamania prawa. Analiza tych procesów ma istotne znaczenie dla skutecznego projektowania polityk publicznych i działań instytucji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo obywateli.

Popołudniu uczestnicy konferencji skupią się na zagadnieniach związanych z bezpieczeństwem i wymiarem sprawiedliwości w kontekście międzynarodowym. Wystąpienie Gorazda Meško z University of Maribor poświęcone będzie rozwojowi kryminologii wiejskiej w Europie, natomiast Kreseda Smith z Harper Adams University przedstawi doświadczenia związane z działalnością policji i tworzeniem polityk bezpieczeństwa na terenach wiejskich w Anglii i Walii.

Szczególną uwagę organizatorzy poświęcili także nowym wyzwaniom pojawiającym się na obszarach wiejskich. W ramach czwartego panelu eksperci omówią zagadnienia, które jeszcze kilkanaście lat temu rzadko były kojarzone z życiem poza wielkimi miastami. Wśród nich znajdą się kwestie wykorzystania zaawansowanych technologii do walki ze zorganizowanym kłusownictwem w Republice Południowej Afryki, problem przemocy wobec kobiet mieszkających na polskiej wsi, a także cyberprzestępczość wymierzona w nowoczesne gospodarstwa rolne wykorzystujące rozwiązania z zakresu tzw. smart farming.

To właśnie cyberbezpieczeństwo staje się jednym z najbardziej dynamicznie rozwijających się obszarów badań nad przestępczością wiejską. Postępująca cyfryzacja rolnictwa sprawia, że nowoczesne gospodarstwa coraz częściej korzystają z systemów informatycznych do zarządzania produkcją, monitorowania upraw czy obsługi maszyn. Jednocześnie otwiera to nowe możliwości działania dla cyberprzestępców, co wymaga dostosowania zarówno przepisów prawa, jak i działań służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo.

Drugi dzień konferencji przyniesie dalsze dyskusje nad teoretycznymi i praktycznymi aspektami bezpieczeństwa na wsi. Uczestnicy będą rozmawiać o przemocy występującej na styku obszarów miejskich i wiejskich, wykorzystaniu teorii społecznych w badaniach kryminologicznych, a także o współczesnych problemach związanych z przestępczością transgraniczną, organizowaną działalnością przestępczą w sektorze rolniczym oraz rolą kobiet i społeczności lokalnych w budowaniu sprawiedliwości i bezpieczeństwa. Część wystąpień odbędzie się również w formule online za pośrednictwem platformy Microsoft Teams.

Międzynarodowy charakter wydarzenia podkreśla obecność przedstawicieli uczelni i instytucji z Polski, Stanów Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii, Portugalii, Słowenii, Szwecji, Irlandii, Republiki Południowej Afryki oraz Nowej Zelandii. Dzięki temu konferencja stwarza wyjątkową przestrzeń do wymiany doświadczeń i porównywania rozwiązań stosowanych w różnych częściach świata.

Wydarzenie stanowi także potwierdzenie rosnącej pozycji Wydziału Prawa UwB w międzynarodowym środowisku naukowym. Organizacja konferencji poświęconej tak aktualnej i interdyscyplinarnej tematyce wpisuje się w rozwój badań nad bezpieczeństwem, prawem i funkcjonowaniem współczesnych społeczeństw. Jednocześnie Białystok staje się na dwa dni miejscem debaty nad problemami, które dotyczą milionów mieszkańców obszarów wiejskich na całym świecie.

Konferencja „Beyond the City: Interdisciplinary Perspectives on Crime, Justice, Security and Society in Rural Contexts” odbywa się na Wydziale Prawa Uniwersytetu w Białymstoku przy ulicy Adama Mickiewicza 1. Obrady zakończą się 15 września, a organizatorzy podkreślają, że ich efektem ma być nie tylko wymiana wiedzy naukowej, ale również wypracowanie rekomendacji dla instytucji publicznych, organów ścigania i organizacji społecznych działających na rzecz poprawy bezpieczeństwa oraz jakości życia mieszkańców terenów wiejskich.

Konferencja jest finansowana przez Ministra Nauki w ramach programu „Regionalna Inicjatywa Doskonałości”.

(opr.: WK)