Aktualności

Rzecznik Praw Obywatelskich Marcin Wiącek uhonorował pośmiertnie śp. dr Annę Drabarz odznaką honorową „Za Zasługi dla Ochrony Praw Człowieka”, oddając tym samym hołd jej niezwykłemu dorobkowi naukowemu, eksperckiemu i społecznemu. Uroczystość wręczenia odznaki odbyła się wczoraj (28 maja br.) podczas międzynarodowej konferencji im. dr Anny Drabarz pt. „Nie zostawiać nikogo w tyle. Konwencja ONZ o prawach osób z niepełnosprawnościami jako standard rozwoju Polski i odbudowy Ukrainy”, zorganizowanej przez Polskie Forum Osób z Niepełnosprawnościami. W imieniu Laureatki wyróżnienie odebrała jej matka - Małgorzata Drabarz, co nadało wydarzeniu szczególnie poruszający wymiar. 

To wydarzenie miało nie tylko charakter symboliczny, lecz także głęboko merytoryczny. Stanowiło przestrzeń do refleksji nad stanem ochrony praw osób z niepełnosprawnościami oraz nad rolą Konwencji ONZ jako fundamentu nowoczesnych polityk publicznych. Podczas konferencji Rzecznik wręczył również nagrody laureatom pierwszej edycji konkursu dziennikarskiego o niezależnym życiu im. dr Anny Drabarz „Na własnych zasadach”, podkreślając w ten sposób znaczenie budowania świadomości społecznej oraz odpowiedzialnego przekazu medialnego w zakresie praw człowieka.

Szczególne miejsce w uroczystości zajęła laudacja wygłoszona przez prof. Macieja Perkowskiego z Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku. W swoim wystąpieniu podkreślił on nie tylko imponujący dorobek naukowy dr Anny Drabarz, lecz przede wszystkim jej wyjątkową osobowość. Jak zaznaczył, była ona badaczką wyprzedzającą swoje czasy - osobą odważną, niezależną intelektualnie, a zarazem niezwykle konsekwentną w działaniu. Już na początku swojej kariery naukowej podejmowała tematy związane z prawami osób z niepełnosprawnościami, dostępnością i równością, które dopiero z czasem zaczęły zajmować należne im miejsce w debacie publicznej i legislacyjnej.

Wydział Prawa Uniwersytetu w Białymstoku był jednym z najważniejszych miejsc działalności dr Anny Drabarz. To właśnie tutaj rozwijała swoją karierę naukową, łącząc dogłębną wiedzę z zakresu prawa międzynarodowego i europejskiego z praktycznym zaangażowaniem na rzecz praw człowieka. Pełniąc funkcję Pełnomocniczki Dziekana ds. Osób z Niepełnosprawnościami, przyczyniała się do budowania bardziej dostępnego, otwartego i włączającego środowiska akademickiego. Jej działalność na uczelni wykraczała jednak daleko poza formalne obowiązki. Była mentorką, inspiracją i autorytetem dla studentów oraz współpracowników, zachęcając ich do aktywności społecznej i zaangażowania w sprawy publiczne.

Zaangażowanie dr Anny Drabarz miało wymiar zarówno lokalny, jak i międzynarodowy. W 2017 roku współtworzyła Podlaski Sejmik Osób z Niepełnosprawnościami, którym przez lata przewodziła jako prezeska, wzmacniając głos środowiska osób z niepełnosprawnościami w regionie. Na poziomie krajowym działała w Zarządzie Polskiego Forum Osób z Niepełnosprawnościami, natomiast na arenie międzynarodowej reprezentowała Polskę w Zarządzie Europejskiego Forum Osób z Niepełnosprawnościami. Jej ekspercka wiedza była również wykorzystywana w pracach OBWE/ODIHR, gdzie działała w Panelu Doradczym dotyczącym udziału osób z niepełnosprawnościami w życiu politycznym.

Nie można pominąć także jej wkładu w tworzenie konkretnych rozwiązań legislacyjnych. Dr Anna Drabarz aktywnie uczestniczyła w pracach nad projektem ustawy o wyrównywaniu szans osób z niepełnosprawnościami oraz nad regulacjami dotyczącymi wspieranego podejmowania decyzji - jednych z kluczowych elementów wdrażania Konwencji ONZ w Polsce. Jej działalność była zawsze ukierunkowana na realną zmianę - taką, która poprawia jakość życia ludzi i wzmacnia ich podmiotowość.

Uznanie dla jej pracy znajdowało wyraz również w licznych nagrodach i wyróżnieniach. W 2024 roku została uhonorowana statuetką Lodołamacza Specjalnego za działania na rzecz równych szans osób z niepełnosprawnościami na rynku pracy. Jednak, jak podkreślano podczas uroczystości, największym jej osiągnięciem pozostaje trwały wpływ na sposób myślenia o prawach człowieka, dostępności i równości - zarówno w środowisku akademickim, jak i w instytucjach publicznych.

Dr Anna Drabarz zapisała się w historii Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku jako postać wybitna, która potrafiła połączyć teorię z praktyką, naukę z działaniem, a profesjonalizm z autentyczną troską o drugiego człowieka. Jej dorobek oraz wartości, którym była wierna, pozostają żywym dziedzictwem uczelni i inspiracją dla kolejnych pokoleń prawników, badaczy i aktywistów. Wyróżnienie przyznane przez Rzecznika Praw Obywatelskich jest nie tylko wyrazem uznania dla jej dokonań, ale także przypomnieniem, jak ważna jest kontynuacja jej misji - budowania świata opartego na równości, godności i poszanowaniu praw każdego człowieka. 

(opr.: WK)