Aktualności

Od 9 do 12 września w Warszawie odbyła się doroczna konferencja European Society of Criminology (ESC) – EUROCRIM 2026, organizowana przez Uniwersytet Warszawski oraz European Society of Criminology we współpracy z Polskim Towarzystwem Kryminologicznym im. Stanisława Batawii. Tegoroczna edycja wydarzenia, przebiegająca pod hasłem „Frontiers of Criminology”, zgromadziła badaczy, praktyków i ekspertów z wielu krajów, tworząc wyjątkową przestrzeń do prezentacji najnowszych wyników badań oraz wymiany doświadczeń naukowych w międzynarodowym gronie.

Wśród uczestników nie zabrakło przedstawicieli Katedry Prawa Karnego i Kryminologii Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku, którzy aktywnie włączyli się w program konferencji, prezentując wyniki badań dotyczących zarówno tradycyjnych, jak i nowych obszarów współczesnej kryminologii.

Jednym z poruszanych zagadnień była problematyka przestępczości na obszarach wiejskich. Prof. dr hab. Katarzyna Laskowska wraz z dr Emilią Jurgielewicz-Delegacz przygotowały referat „Livestock theft as a criminological problem in rural areas: Insights from Kazakhstan”. Wystąpienie zostało zaprezentowane podczas panelu „Wildlife and Livestock Crime through a Rural and Coastal Lens” i dotyczyło kradzieży zwierząt gospodarskich jako istotnego problemu kryminologicznego na terenach wiejskich, ukazanego na przykładzie doświadczeń Kazachstanu.

Tematyka współczesnych wyzwań związanych z cyfryzacją wymiaru sprawiedliwości znalazła odzwierciedlenie w wystąpieniu dr. hab. Wojciecha Filipkowskiego, prof. UwB. Podczas panelu „Critical Criminology: Algorithms and Digitalisation Topic 1: Perspectives on Crime and Criminal Behavior/Critical Criminology” przedstawił on referat „Critical Criminology Meets Impact Assessment: Repoliticising FRIA and DPIA in Algorithmic Criminal Justice” poświęcony krytycznej refleksji nad wykorzystaniem algorytmów i ocen wpływu w systemie wymiaru sprawiedliwości. Nie było to jedyne wystąpienie białostockiego naukowca. Wspólnie z mgr K. Staciwą zaprezentował również referat „Crime Prevention Networks” podczas panelu „Governance of Prevention: Actors, Networks and Institutional Responses Topic 5: Social Control and Criminal Justice/Crime Prevention”, analizując znaczenie sieci współpracy w działaniach na rzecz zapobiegania przestępczości.

Istotny wkład w obrady poświęcone kryminologii obszarów wiejskich wniosła także dr Emilia Jurgielewicz-Delegacz. W ramach panelu „Rural Criminology at the Crossroads: New Research and Theory from the Archives of Criminology” wygłosiła referat „Local Context Matters: How Rural Community Characteristics Shape Perceptions of Crime”. Wystąpienie prezentowało wyniki badań realizowanych w ramach projektu „Przestępczość wiejska w Polsce”, finansowanego przez Narodowe Centrum Nauki (nr 2021/43/D/HS5/01645), i koncentrowało się na wpływie cech lokalnych społeczności wiejskich na postrzeganie zjawiska przestępczości. Badaczka uczestniczyła również jako dyskutantka w międzynarodowym roundtable nr 255 „What is Rural? Differing Perspectives” poświęconym różnym sposobom rozumienia i definiowania obszarów wiejskich. Jej zaangażowanie wykraczało ponadto poza działalność naukową - była członkinią komitetu organizacyjnego EUROCRIM 2026, współuczestnicząc w przygotowaniu i realizacji jednego z najważniejszych wydarzeń europejskiego środowiska kryminologicznego.

W programie konferencji znalazły się również wystąpienia dotyczące funkcjonowania systemu penitencjarnego. Dr Justyna Konikowska-Kuczyńska podczas panelu „Health, Mortality and Suicide in Custody” przedstawiła referat „Suicidal Behaviours among Persons Deprived of Liberty in Poland in 2011–2025: Scale and Trends”. Prezentacja poświęcona była skali oraz trendom zachowań samobójczych wśród osób pozbawionych wolności w Polsce na przestrzeni kilkunastu lat.

Do zagadnień związanych z readaptacją społeczną osób opuszczających zakłady karne odnosił się natomiast referat dr. Marcina Kryńskiego. W ramach panelu „Reentry, Transitional Institutions and Post-Release Supervision” zaprezentował wystąpienie „Halfway Houses in the Norwegian Penal System: An Empirical Study and Its Implications for Poland”, analizujące funkcjonowanie domów przejściowych w norweskim systemie penitencjarnym oraz możliwości wykorzystania tamtejszych doświadczeń na gruncie polskim.

Aktualne wyzwania związane z migracją i bezpieczeństwem granic znalazły odzwierciedlenie w referacie dr Magdaleny Perkowskiej. Podczas panelu „Migration-Related Crime, Smuggling and Victimisation” przedstawiła ona wystąpienie „When the State Seals the Border: Evolving Modus Operandi in Migration-Related Crime - Insights from the Case Study”, ukazujące zmieniające się metody działania sprawców przestępstw związanych z migracją w kontekście uszczelniania granic państwowych.

Udział naukowców z Uniwersytetu w Białymstoku w EUROCRIM 2026 potwierdził ich aktywną obecność w międzynarodowej debacie naukowej oraz znaczący wkład w rozwój współczesnej kryminologii. Różnorodność prezentowanych tematów - od przestępczości wiejskiej i migracyjnej, przez problematykę penitencjarną, po wyzwania związane z algorytmizacją wymiaru sprawiedliwości – pokazała, że badania prowadzone w Białymstoku wpisują się w najważniejsze światowe kierunki rozwoju nauk o przestępczości i kontroli społecznej.

(opr.: WK)